{"id":208,"date":"2017-04-21T09:52:00","date_gmt":"2017-04-21T09:52:00","guid":{"rendered":"http:\/\/barokowo.pl\/?p=208"},"modified":"2017-04-21T09:52:00","modified_gmt":"2017-04-21T09:52:00","slug":"actus-humanus-radosne-piesni-na-czas-wielkanocy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/barokowo.pl\/?p=208","title":{"rendered":"Actus Humanus: Radosne pie\u015bni na czas Wielkanocy"},"content":{"rendered":"
\n<\/div>\n

<\/a><\/p>\n

\n<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nWielka Sobota to dzie\u0144 Paschy \u2013 duchowe przej\u015bcie mi\u0119dzy prze\u017cywaniem \u017ca\u0142oby i op\u0142akiwaniem \u015bmierci a rado\u015bci\u0105 i wszystkimi nadziejami zwi\u0105zanymi ze Zmartwychwstaniem i \u017cyciem. W ten w\u0142a\u015bnie szczeg\u00f3lny dzie\u0144 dzie\u0144 uczestniczy\u0142em na festiwalu Actus Humanus w wyj\u0105tkowym koncercie. William Christie i Les Arts Florissants zaprezentowali program skonstruowany specjalnie na ten festiwalowy wiecz\u00f3r i zatytu\u0142owany \u201eChants joyeux du temps de P\u00e2ques\u201d<\/i> (Radosne pie\u015bni na czas Wielkanocy), z\u0142o\u017cony w ca\u0142o\u015bci z utwor\u00f3w Marca-Antoine’a Charpentiera<\/a>.<\/div>\n
\n<\/div>\n

Koncert w Gda\u0144sku by\u0142 wyj\u0105tkowy z wielu powod\u00f3w…<\/p>\n

\n<\/div>\n
\nWyj\u0105tkowe by\u0142o miejsce. Delikatnie o\u015bwietlone, nieco mroczne, ale pi\u0119kne wn\u0119trze Dworu Artusa nadawa\u0142o koncertowi ju\u017c od samego wej\u015bcia w\u0142a\u015bciw\u0105 atmosfer\u0119 skupienia.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nWyj\u0105tkowi byli wykonawcy. Utwory Charpentiera zagra\u0142 i wy\u015bpiewa\u0142 zesp\u00f3\u0142, kt\u00f3ry nie ma sobie na \u015bwiecie r\u00f3wnych, je\u015bli chodzi w\u0142a\u015bnie o wykonania Charpentiera, i kt\u00f3ry kojarzony jest z Charpentierem od pocz\u0105tku swojego istnienia tak\u017ce ze wzgl\u0119du na nazw\u0119. Opera „Les Arts Florissants”<\/i> (Sztuki kwitn\u0105ce), bo od niej w\u0142a\u015bnie wzi\u0105\u0142 nazw\u0119 zesp\u00f3\u0142, powsta\u0142a w 1685 roku i opowiada o sporze toczonym pomi\u0119dzy Pokojem (La paix) i Niezgod\u0105 (La discorde); sporze, do kt\u00f3rego wci\u0105gni\u0119te s\u0105 wszystkie sztuki kwitn\u0105ce za panowania Ludwika XIV: La Musique (Muzyka), La Po\u00e9sie (Poezja), La Peinture (Malarstwo) i L’Architecture (Architektura), zreszt\u0105 parti\u0119 haute-contre tej ostatniej wykona\u0142 na premierze sam Marc-Antoine Charpentier… W sobot\u0119 La Musique rozkwit\u0142a ponownie.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nWyj\u0105tkowi byli te\u017c poszczeg\u00f3lni aktorzy sobotniego muzyczne przedstawienia. William Christie, kt\u00f3ry wr\u00f3ci\u0142 do Polski po d\u0142ugich latach, poprowadzi\u0142 zesp\u00f3\u0142 z wielk\u0105 pasj\u0105. Siedzia\u0142em ca\u0142kiem blisko, widzia\u0142em wi\u0119c, jak g\u0142\u0119bokie by\u0142y emocje, kt\u00f3re targa\u0142y nim w czasie ca\u0142ego koncertu, i kt\u00f3re za pomoc\u0105 gest\u00f3w, grymas\u00f3w, u\u015bmiechu, ruchu i postawy wysy\u0142a\u0142 do  zespo\u0142u.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nSi\u0142\u0105 koncertu byli wokali\u015bci o g\u0142osach, kt\u00f3re w partiach solowych by\u0142y wyraziste i pe\u0142ne a po\u0142\u0105czone w ch\u00f3rze stanowi\u0142y o doskona\u0142ej jedno\u015bci jego brzmienia. Towarzysz\u0105cy im ma\u0142y zesp\u00f3\u0142 instrumentalny by\u0142 doskona\u0142ym uzupe\u0142nieniem ca\u0142o\u015bci. Instrumentali\u015bci a\u017c kipieli od emocji, i to nie tylko wtedy, kiedy grali, ale i wtedy, kiedy przys\u0142uchiwali si\u0119 \u015bpiewakom (widok prze\u017cywajacego muzyk\u0119 flecisty Sebastiena Marq – bezcenny). Bardzo szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni\u0142o na koncercie basso continuo ze swad\u0105 poprowadzone na pozytywie przez Marie Van Rhijn. Nie zawiod\u0142a te\u017c moja muzyczna znajoma, kt\u00f3ra by\u0142a g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0105 Historii pewnej czapeczki<\/a> – Myriam Rignol. Czapeczki tym razem nie widzia\u0142em, ale u\u015bmiechni\u0119ta gambistka i tym razem nie zawiod\u0142a.<\/div>\n

\nI wyj\u0105tkowa by\u0142a g\u0142\u00f3wna bohaterka sobotniego wieczoru. Muzyka.<\/p>\n

\n<\/div>\n
\nWe francuskim baroku zakocha\u0142em si\u0119 w zesz\u0142ym roku, w\u0142a\u015bnie w okresie Wielkiego Postu, kiedy muzyczne poszukiwania zaprowadzi\u0142y mnie do takich mniej popularnych, a zas\u0142uguj\u0105cych na du\u017c\u0105 uwag\u0119 tw\u00f3rc\u00f3w, jak Michel Delalande, Michel Corrette i Andr\u00e9 Campra. Wr\u00f3ci\u0142em te\u017c do s\u0142uchania muzyki kompozytor\u00f3w, kt\u00f3rych nagrania s\u0105 bardziej dost\u0119pne. Szczeg\u00f3lne miejsce zajmuje w\u015br\u00f3d nich w R\u00f3\u017cowym G\u0142o\u015bniku<\/span> <\/span>Marc-Antoine Charpentier.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nKto\u015b, kto spodziewa\u0142 si\u0119 po sobotnim koncercie fajerwerk\u00f3w, m\u00f3g\u0142 si\u0119 zawie\u015b\u0107. Jasne, jest i Te Deum, i Liga Mistrz\u00f3w, ale dla mnie muzyka Charpentiera jest subtelna i intymna, sprzyja raczej koncentracji i wyciszeniu ni\u017c gwa\u0142townemu okazywaniu uczu\u0107. I tak w\u0142a\u015bnie by\u0142o na koncercie Les Arts Florissants. Nie spos\u00f3b napisa\u0107 o wszystkich utworach, kt\u00f3re us\u0142ysza\u0142em w sobot\u0119. Skupi\u0119 si\u0119 na trzech, kt\u00f3re poruszy\u0142y mnie najbardziej…<\/div>\n

<\/p>\n

\nTristis est anima mea usque ad mortem.<\/i><\/div>\n
\nSustinete hic at vigilitate mecum<\/i><\/div>\n
\n<\/div>\n
\n\u201eSmutna jest moja dusza a\u017c do \u015bmierci, <\/span><\/div>\n
\nZaczekajcie tu i czuwajcie ze mn\u0105\u201d<\/span><\/div>\n

<\/p>\n

\nTe s\u0142owa drugiego reponsorium wielkoczwartkowych Ciemnych Jutrzni by\u0142 opracowywany przez wielu kompozytor\u00f3w. <\/b>Bardzo lubi\u0119 s\u0142ucha\u0107 tego tekstu w muzycznym opracowaniu Johanna Kuhnaua<\/a>, ale kompozycja Charpentiera p\u0142ynie z R\u00f3\u017cowego G\u0142o\u015bnika<\/span> chyba jeszcze cz\u0119\u015bciej. Sobotnie wykonanie, w du\u017cej mierze za spraw\u0105 doskona\u0142ych m\u0119skich g\u0142os\u00f3w,  by\u0142o nie-sa-mo-wi-te! Przejmuj\u0105ce, przeszywaj\u0105ce, ciarki przechodzi\u0142y po ca\u0142ym ciele… <\/div>\n
\n<\/div>\n
\nStabat Mater zajmuje du\u017co miejsca i na moim blogu, i w \u017cyciu. Kompozycja Charpentiera, kt\u00f3r\u0105 us\u0142yszeli\u015bmy w sobot\u0119 jest zupe\u0142nie inna od tych muzycznych zestawie\u0144 tekstu Jacopone da Todi, kt\u00f3re cz\u0119sto s\u0142yszymy na koncertach. Stabat Mater Charpentiera przeznaczone tylko na g\u0142os solowy i basso continuo jest niezwykle proste. Pozbawienie utworu jakichkolwiek figur i ozdobnik\u00f3w s\u0142u\u017cy skupieniu i kontemplacji. Tak by\u0142o w sobot\u0119. Dzi\u0119ki Stabat Mater w wykonaniu Les Arts Florissants odci\u0105\u0142em si\u0119 od wszystkich szum\u00f3w rzeczywisto\u015bci, od smutk\u00f3w i problem\u00f3w, ale tak\u017ce od nadmiernych ekscytacji i oczekiwa\u0144…<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nW\u0142a\u015bnie w Stabat Mater mog\u0142em si\u0119 przys\u0142ucha\u0107 dok\u0142adnie poszczeg\u00f3lnym \u017ce\u0144skim g\u0142osom. By\u0142o to mo\u017cliwe dzi\u0119ki temu, \u017ce Willliam Christie zastosowa\u0142 ciekawe rozwi\u0105zanie, przekazuj\u0105c ze zwrotki na zwrotk\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107 dokonania w\u0142asnej interpretacji tekstu Stabat Mater kolejno niemal\u017ce wszystkim \u015bpiewaczkom. Jest to prawdopodobnie bardzo zbli\u017cone do idei utworu, kt\u00f3ry by\u0142 przeznaczony do \u015bpiewania w \u017ce\u0144skim klasztorze, i w kt\u00f3rym poszczeg\u00f3lne zwrotki (a jest ich a\u017c 20) mog\u0142y by\u0107 wykonywane po kolei przez wszystkie zakonnice. St\u0105d te\u017c pe\u0142ny tytu\u0142 utworu Charpentiera: Stabat Mater pour des religieuses (Stabat Mater dla zakonnic). Moj\u0105 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zwr\u00f3ci\u0142y w Stabat Mater dwie panie. Julia Wischniewski dysponuj\u0105ca pi\u0119knym, mocnym, bardzo otwartym sopranem (na zupe\u0142nym marginesie \u2013 ciekawe jakie zwi\u0105zki \u0142\u0105cz\u0105 pani\u0105 Juli\u0119 z Polsk\u0105) i Alice Habellion \u2013 ciemny, g\u0142\u0119boki, nieco nosowy, ale przez to niezywkle tajemniczy kontralt.<\/div>\n

<\/p>\n

\nI na koniec „Le Reniement de Saint Pierre”<\/i> (Zaparcie si\u0119 \u015bw. Piotra). Niekt\u00f3re \u017ar\u00f3d\u0142a nazywaj\u0105 ten utw\u00f3r oratorium religijnym, inne motetem. Prawda le\u017cy pewnie gdzie\u015b po\u015brodku. Takie by\u0142o te\u017c sobotnie wykonanie. Jego dramatyzm nie by\u0142 podparty patosem i niezno\u015bnym czasem w dost\u0119pnych nagraniach zad\u0119ciem, ale skupiony na wyra\u017anym oddaniu emocji bohater\u00f3w tragedii i nadanie im w\u0142a\u015bciwego znaczenia przez narracyjny ch\u00f3r. Ten pi\u0119knie wsp\u00f3\u0142brzmi\u0105cy ch\u00f3r skojarzy\u0142 mi si\u0119 bardzo z ch\u00f3rem w tragedii greckiej i jego rol\u0105, kt\u00f3ra polega\u0142a na pewnej generalizacji opowiadanej historii i oddaniu zwi\u0105zku pomi\u0119dzy sytuacj\u0105 i uczuciami postaci dramatu a po\u0142o\u017ceniem publiczno\u015bci. Kiedy na sobotnim koncercie ch\u00f3r brzmia\u0142, czu\u0142em zwi\u0105zek z tym, co dzieje si\u0119 na scenie Dworu Artusa.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nW ksi\u0105\u017cce programowej Festiwalu przeczyta\u0142em o tym w\u0142a\u015bnie utworze, \u017ce jego ostania scena zosta\u0142a przedstawiona jak „zatrzymany filmowy kadr, kt\u00f3rego obraz zostaje jeszcze z nami po zako\u0144czeniu utworu…” Przypadek-albo-nie-przypadek sprawi\u0142, \u017ce jako bis us\u0142yszeli\u015bmy w sobot\u0119 w\u0142a\u015bnie ch\u00f3ralny fragment  Le Reniement de Saint Pierre. My\u015bl\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki temu brzmieniu, idealnie sp\u00f3jnemu i dzi\u0119ki akustyce sali rezonuj\u0105cemu nie tylko w powietrzu, ale i w cia\u0142ach s\u0142uchaczy, wynios\u0142em emocje koncertu ze sob\u0105…<\/div>\n

\n____________<\/p>\n

Actus Humanus Resurrectio
\nWielka Sobota, 15 kwietnia 2017
\nGda\u0144sk, Dw\u00f3r Artusa<\/a><\/span>
\n
<\/span>
\nMarc-Antoine Charpentier (1643-1704)<\/span>
\n
<\/span>
\nNuptiae Sacrae H.412<\/span>
\nTristis est anima mea H.126<\/span>
\nTransfige dulcissime Jesu H.251<\/span>
\nVictimae paschali laudes H.13<\/span>
\nLe Reniement de Saint Pierre H.424<\/span>
\nPri\u00e8re \u00e0 la Vierge du Pere Bernard H.367<\/span>
\nStabat Mater pour les religieuses H.15<\/span>
\nPr\u00e9lude H.510<\/span>
\nO crux spes unica H.349<\/span>
\nDialogus inter Magdalenam et Jesum H.423<\/span>
\nSalve regina H.47<\/span>
\nChants joyeux du temps de P\u00e2ques H.339<\/span>
\n
<\/span>
\nLes Arts Florissants<\/span><\/a>
\nWilliam Christie<\/span><\/p>\n

\n<\/div>\n

<\/p>\n

\n<\/div>\n
\n<\/a><\/div>\n

<\/p>\n

\n<\/div>\n

Przeczytaj tak\u017ce reclacj\u0119 z koncertu niedzielnego, Actus Humanus: La Resurrezione<\/a><\/i>.<\/p>\n

\n<\/a><\/div>\n
\n<\/div>\n

<\/p>\n

\n<\/a><\/div>\n
\n<\/div>\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wielka Sobota to dzie\u0144 Paschy \u2013 duchowe przej\u015bcie mi\u0119dzy prze\u017cywaniem \u017ca\u0142oby i op\u0142akiwaniem \u015bmierci a rado\u015bci\u0105 i wszystkimi nadziejami zwi\u0105zanymi ze Zmartwychwstaniem i \u017cyciem. W ten w\u0142a\u015bnie szczeg\u00f3lny dzie\u0144 dzie\u0144 uczestniczy\u0142em na festiwalu Actus Humanus w wyj\u0105tkowym koncercie. William Christie i Les Arts Florissants zaprezentowali program skonstruowany specjalnie na ten festiwalowy wiecz\u00f3r i zatytu\u0142owany \u201eChants […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11,7,3,373,72,371,743,741,742],"tags":[],"class_list":["post-208","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-actus-humanus","category-actushumanus","category-blive","category-charpentier","category-les-arts-florissants","category-marc-antoine-charpentier","category-stabat-mater","category-tristis-est-anima-mea","category-wiliiam-christie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/208","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=208"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/208\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/barokowo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}