{"id":70,"date":"2018-06-02T07:00:00","date_gmt":"2018-06-02T07:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/barokowo.pl\/?p=70"},"modified":"2018-06-02T07:00:00","modified_gmt":"2018-06-02T07:00:00","slug":"b52-odcinek-79-trinitatis-i","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/barokowo.pl\/?p=70","title":{"rendered":"B!52, Odcinek 79 – Trinitatis I"},"content":{"rendered":"
\n<\/a><\/div>\n
\n<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nJutro pierwsza niedziela po Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej. W zesz\u0142ym roku pisa\u0142em z tej okazji o liczeniu niedziel w roku liturgicznym, obj\u0119ciu przez Johanna Sebastiana Bacha stanowiska kantora w ko\u015bciele \u015bw. Tomasza oraz o reakcjach lipszczan na inauguracyjn\u0105 kantat\u0119 – Die Elenden sollen essen<\/i>, BWV 75. Odcinek 25 – Trinitatis I<\/a><\/p>\n

Dzi\u015b o kolejnej zachowanej kantacie na pierwsz\u0105 niedziel\u0119 po Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej, O Ewigkeit, du Donnerwort<\/i>, BWV 20 (O wieczno\u015bci, ty gromu s\u0142owo<\/i>).<\/div>\n

\n<\/div>\n
\nKantata O Ewigkeit, du Donnerwort<\/i>, BWV 20, kt\u00f3ra rozpoczyna drugi roczny cykl muzyki ko\u015bcielnej pisanej dla Lipska, zosta\u0142a wykonana po raz pierwszy 11 czerwca 1724 roku. Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce autorem libretta jest Andreas St\u00fcbel (1653-1725), niemiecki teolog, pedagog i filozof. Autor opar\u0142 tekst na 12 z 16 strof hymnu Johanna Rista O Ewigkeit, du Donnerwort<\/i>, kt\u00f3ry snuje refleksje na temat \u015bmierci i wieczno\u015bci. Odpowiada\u0142o to czytanemu tego dnia bardzo obrazowemu fragmentowi Ewangelii wed\u0142ug \u015bw. Jana o bogaczu i ubogim \u0141azarzu:<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nGdy w Otch\u0142ani, pogr\u0105\u017cony w m\u0119kach [bogacz – przyp. BGN] podni\u00f3s\u0142 oczy, ujrza\u0142 z daleka Abrahama i \u0141azarza na jego \u0142onie. I zawo\u0142a\u0142: „Ojcze Abrahamie, ulituj si\u0119 nade mn\u0105 i po\u015blij \u0141azarza; niech koniec swego palca umoczy w wodzie i och\u0142odzi m\u00f3j j\u0119zyk, bo strasznie cierpi\u0119 w tym p\u0142omieniu”.<\/i><\/div>\n
\n<\/div>\n
\nBach wykorzysta\u0142 te\u017c w kantacie melodi\u0119 hymnu Wach auf, mein Geist, erhebe dich<\/i> skomponowan\u0105 przez Johanna Schopa a zamieszczon\u0105 w jego zbiorze Himlische Lieder<\/i> z 1642 roku.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nO Ewigkeit, du Donnerwort<\/i>, BWV 20 sk\u0142ada si\u0119 11 cz\u0119\u015bci – siedem do wykonania przed kazaniem, pozosta\u0142e cztery zaraz po nim. Kantata zosta\u0142a rozpisana na trzy g\u0142osy solowe, czterog\u0142osowy ch\u00f3r oraz zesp\u00f3\u0142 instrumentalny: tr\u0105bka (w niekt\u00f3rych \u017ar\u00f3d\u0142ach tromba da tirarsi – Zugtrompete, tr\u0105bka z suwakiem), trzy oboje, dwoje skrzypiec, alt\u00f3wka i basso continuo.<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nKantat\u0119 rozpoczyna ch\u00f3r w stylu francuskiej uwertury. We Francji uwertura by\u0142a grana na wej\u015bcie kr\u00f3la do opery, tu zwiastuje nadej\u015bcie s\u0105du ostatecznego, srogiego miecza wieczno\u015bci. „W obliczu zdumiewaj\u0105cego i zatrwa\u017caj\u0105cego tematu wieczno\u015bci, przede wszystkim wieczno\u015bci piek\u0142a, Bach jest rozpalony jak nigdy dot\u0105d” – pisze John Eliot Gardiner.<\/p>\n

Dzi\u015b zapraszam jednak do pos\u0142uchania arii Wacht auf, wacht auf, verlornen Schafe, <\/i>o kt\u00f3rej Gardiner m\u00f3wi tak:<\/div>\n

\n<\/div>\n
\n„Co kaznodzieja u\u017cy\u0142 jako tekst kazania? By\u0107 mo\u017ce wo\u0142anie do zagubionej owcy, aby porzuci\u0142a u\u015bpienie w grzechu, temat wspania\u0142ej arii basowej w C-dur z tr\u0105bk\u0105 i smyczkami [wzmocnionymi przez 3 oboje – przyp. BGN] (nr 8), kt\u00f3ra otwiera drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kantaty; odpowied\u017a Bacha na h\u00e4ndlowsk\u0105 ari\u0119 The trumpet shall sound<\/i> z Mesjasza<\/i>. Jest wyczerpuj\u0105ca i dla \u015bpiewaka. i dla tr\u0119bacza, wymaga opanowania technicznego i dramatycznego przekazu.”<\/div>\n
\n<\/div>\n

<\/p>\n

\nWacht auf, wacht auf, verlornen Schafe,<\/i><\/div>\n
\nErmuntert euch vom S\u00fcndenschlafe<\/i><\/div>\n
\nUnd bessert euer Leben bald!<\/i><\/div>\n
\nWacht auf, eh die Posaune schallt,<\/i><\/div>\n
\nDie euch mit Schrecken aus der Gruft<\/i><\/div>\n
\nZum Richter aller Welt vor das Gerichte ruft!<\/i><\/div>\n
\n<\/div>\n
\n<\/div>\n
\nZbud\u017acie si\u0119, zbud\u017acie owce zgubione,<\/div>\n
\nWybud\u017acie si\u0119 z grzesznego snu,<\/div>\n
\nNaprawcie zaraz swoje \u017cycie!<\/div>\n
\nZbud\u017acie si\u0119, zanim g\u0142os puzon\u00f3w<\/div>\n
\nWezwie was z grob\u00f3w, przera\u017conych<\/div>\n
\nNa s\u0105d s\u0119dziego wszech\u015bwiata!<\/div>\n

\n***<\/p>\n

Johann Sebastian Bach (1685-1750)
\nO Ewigkeit, du Donnerwort, BWV 20
\n8. Aria (bas): Wacht auf, wacht auf, verlornen Schafe<\/p>\n

Dietrich Henschel – bas
\nMonteverdi Choir
\nEnglish Baroque Soloists
\nJohn Eliot Gardiner<\/p>\n

\n